Κάλεσμα

Κείμενα

Η Κυκλοφορία του Κοινού

Περίληψη

Αυτό το άρθρο προβαίνει σε θεωρητικές προτάσεις για να βοηθήσει στην κατανόηση ενός αναδυόμενου κομμουνισμού, μιας «επερχόμενης κοινότητας» που δεν είναι ούτε καπιταλιστική, ούτε σοσιαλιστική ούτε αναρχική και εντός της οποίας βρίσκεται η «άυλη εργασία». (1) Το επιχείρημα του άρθρου, εν συντομία έχει ως εξής: Ο Μαρξ θεώρησε ότι ο πυρήνας του καπιταλισμού είναι το εμπόρευμα, ένα αγαθό που παράχθηκε για ανταλλαγή μεταξύ ιδιωτών. Το μοντέλο του για την κυκλοφορία του κεφαλαίου εντόπισε τη μεταμόρφωση του εμπορεύματος σε χρήμα, το οποίο δίνει την εντολή για την απόκτηση περισσότερων πόρων και τον μετασχηματισμό τους σε περισσότερα αγαθά. Οι θεωρητικοί του αυτόνομου Μαρξισμού έδειξαν πως αυτή η κυκλοφορία του κεφαλαίου είναι επίσης και κυκλοφορία των αγώνων, καθώς συναντάει αντιστάσεις σε κάθε του σημείο. Αλλά παρόλο που αυτό το πλαίσιο αποδείχτηκε σημαντικό για την κατανόηση της πολυπλοκότητας του σύγχρονου αντικαπιταλισμού, μας λέει πολύ λίγα για το είδος της κοινωνίας προς την οποία κινούνται αυτοί οι αγώνες, πρόκειται για ένα σημείο που η αυτόνομη παράδοση έχει μείνει κυρίως βουβή. Σήμερα, νέες θεωρητικές προσεγγίσεις για το πλήθος και τη βιοπολιτική πρέπει να αναθεωρήσουν αυτή την σιωπή. Προτείνω ότι ο πυρήνας του κομμουνισμού είναι το κοινό (the common), το αγαθό που παράγεται για να μοιράζεται από κοινού. Ο κύκλος του κοινού (circuit of the common) ιχνογραφεί πως οι διαμοιρασμένοι πόροι παράγουν μορφές κοινωνικής συνεργασίας –ενώσεις- που συντονίζουν τη μετατροπή των περαιτέρω πόρων σε επεκτεινόμενα κοινά. Με βάση τον κύκλο του κεφαλαίου, ο Μαρξ προσδιόρισε διαφορετικά είδη κεφαλαίου- εμπορικό, βιομηχανικό και οικονομικό- που εκτυλίσσονται σε διαφορετικές ιστορικές στιγμές ακόμα και μαζί και συμβάλουν στην συνολική κοινωνική υπαγωγή. Κατ’ αναλογία, εμείς πρέπει να αναγνωρίσουμε διαφορετικές στιγμές στην κυκλοφορία του κοινού. Αυτές περιλαμβάνουν εδαφικά-γήινα κοινά (η συνήθης κοινή χρήση των φυσικών πόρων στις παραδοσιακές κοινωνίες), σχεδιασμένα κοινά (για παράδειγμα, ο κατ’ εντολή σοσιαλισμός και το φιλελεύθερο δημοκρατικό κράτος πρόνοιας), και δικτυακά κοινά (οι ελεύθερες ενώσεις ανοιχτού λογισμικού, peer-to-peer δίκτυα –ομότιμης παραγωγής-, δίκτυα υπολογιστών και τις πολυάριθμες άλλες κοινωνικότητες της τεχνοεπιστήμης). Το κεφάλαιο σήμερα λειτουργεί ως μια συστημική ενότητα του μερκαντιλισμού, των βιομηχανικών και χρηματιστηριακών στιγμών, αλλά το σημείο διοίκησης-εντολής στην σύγχρονη, νεοφιλελεύθερη φάση είναι το χρηματοπιστωτικό κεφάλαιο. Στον εικοστό πρώτο αιώνα ο κομμουνισμός μπορεί, και πάλι κατ’αναλογία, να αποτελέσει ένα όραμα ως μια σύνθετη ενότητα εδαφικών, κρατικών και δικτυακών κοινών, αλλά το στρατηγικό και απαραίτητο σημείο σε αυτό το σύνολο είναι τα δικτυακά κοινά. Αυτά πρέπει ωστόσο, να εξεταστούν στην εξάρτησή τους, και ακόμα στην ενδεχόμενη αντίφαση, με άλλους τομείς των κοινών. Το πλαίσιο ενός σύνθετου κομμουνισμού που βασίζεται στην κυκλοφορία μεταξύ πολλαπλών αλλά κοινών μορφών είναι οι ανοιχτές δυνατότητες για νέους συνδυασμούς ευχάριστων συνηθειών, πλανητικών σχεδίων και αυτόνομων ενώσεων. Ότι ακολουθεί επεκτείνεται σε αυτές τις αινιγματικές παρατηρήσεις.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Κογκνιταριάτο και Υποκειμενοποίηση

Περίληψη

Τα πρόσφατα χρόνια γίναμε μάρτυρες ενός νέου τεχνο-κοινωνικού πλαισίου σύγχρονης υποκειμενοποίησης. Και θα ήθελα να αναζητήσω αν μία διαδικασία αυτόνομου, συλλογικού αυτοπροσδιορισμού είναι δυνατή στην παρούσα εποχή. Η έννοια της “γενικής διάνοιας” που συνδέεται με την ιταλική μετα-εργατιστική σκέψη στα 1990 (Paolo Virno, Maurizio Lazzarato, Christian Marazzi) δίνει έμφαση στην διάδραση ανάμεσα στην εργασία και τη γλώσσα: η κοινωνική εργασία είναι ο ατελείωτος ανασυνδυασμός μυριάδων θραυσμάτων παράγοντας, επεξεργάζοντας, διανέμοντας, και αποκωδικοποιώντας σημεία και πληροφοριακές μονάδες κάθε είδους. Κάθε σημειωτικό τμήμα που παράγεται από έναν πληροφοριακό εργάτη πρέπει να ανταποκρίνεται και να ταιριάζει σε αναρίθμητα άλλα σημειωτικά τμήματα προκειμένου να μοροφοποιήσει το συνδυαστικό πλαίσιο του πληροφοριακού- εμπορεύματος, του σημειο-κεφαλαίου

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Το Μέλλον των «Κοινών»: Νεοφιλελεύθερο Plan B ή Πρωταρχική Αποσυσσώρευση του Κεφαλαίου;

Περίληψη

Αυτό το δοκίμιο εξετάζει τα σύνθετα και αντικρουόμενα κίνητρα που οδηγούν την αυξανόμενη χρήση της έννοιας των κοινών στο σύγχρονο πολιτικό λόγο. Η σύγκρουση έχει οδηγήσει στην ανάπτυξη δυο σημασιών της έννοιας που είναι ιδιαίτερα σημαντικές: τα προ-καπιταλιστικά και τα αντι-καπιταλιστικά κοινά. Παραδείγματα των δυο τύπων κοινών αναλύονται στο δοκίμιο μεταξύ των οποίων μια ιδιαίτερα διεξοδική παρουσίαση των αγώνων των hoboes τις πρώτες δυο δεκαετίες του 20ου αιώνα. Το τελευταίο μέρος του δοκιμίου δείχνει πως η έννοια των κοινών όλο και περισσότερο χρησιμοποιείται από πολιτικές προσωπικότητες όπως ο Jeffrey Sachs και ο Barack Obama για να ενισχύσουν το καπιταλιστικό σύστημα τον καιρό της κρίσης.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Metropolis

Περίληψη

Αποφασίσαμε να μεταφράσουμε το παρόν κείμενο γιατί παρ’ όλη τη γενική και “θεωρητική" του κατεύθυνση καταδύεται σε ζητήματα κομβικά για όσους αποσκοπούν να αναγνώσουν τη σύγχρονη οργάνωση της εξουσίας. Η μητρόπολεις που ζούμε δεν αποτελούν απλά την γιγάντωση των παλιών πόλεων, την συνένωση μικρότερων πόλεων. Οι μητροπόλεις αποτελούν την αναδιοργάνωση του χώρου της μεσαιωνικής πόλης σε αντιστοιχία με την βιοπολιτική διάσταση του κράτους. Σε αυτό το διάχυτο πλέγμα αιχμαλωσίας που διατρέχει την μητρόπολη, η παραγωγή υποκειμενικότητας, οι μητροπολιτικές τεχνολογίες καθυπόταξής της, αποτελούν νευραλγικές διαδικασίες της καπιταλιστικής αναπαραγωγής. Αυτά τα ζητήματα προσπαθεί εν συντομία να φωτίσει αυτό το κείμενο του Agamben. Το κείμενο προέρχεται από τον δικτυακό τόπο Generation Online (http://www.generation-online.org/p/fpagamben4.htm ).

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Το Κίνημα της Κατάργησης του Χρέους των Φοιτητικών Δανείων στις Η.Π.Α.

Περίληψη

Το χρέος έχει επιφέρει έναν συντριπτικό αντίκτυπο στις ζωές όσων αναγκάζονται να πάρουν φοιτητικά δάνεια για να χρηματοδοτήσουν την πανεπιστημιακή τους εκπαίδευση στις Η.Π.Α. Γιατί τα δίδακτρα, που ήταν τόσο περιώνυμα υψηλά στα ιδιωτικά πανεπιστήμια, πλέον αυξάνονται τόσο γρήγορα και στα δημόσια πανεπιστήμια, που ξεπερνούν μακράν σε ταχύτητα τον πληθωρισμό. Το χρέος που ενσωματώνεται στα φοιτητικά δάνεια είναι πολύ υψηλότερο στις Η.Π.Α. απ’ ότι στην Ευρώπη (με την εξαίρεση της Σουηδίας), αν και πρόσφατες εξελίξεις εκεί (στην Ευρώπη) υποδεικνύουν πως αυτή η διαφορά μπορεί σύντομα να μην υφίσταται πια (Usher).

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Θέσεις για τη Διαρκή Κρίση του Καπιταλισμού, το ανυπέρβλητο των ταξικών ανταγωνισμών

Περίληψη

Το κείμενο που ακολουθεί είναι μια μετάφραση των σημειώσεων με τίτλο «Theses on Secular Crisis in Capitalism: The Insurpassability of Class Antagonisms» (Θέσεις για τη Διαρκή Κρίση του Καπιταλισμού: Το Ανυπέρβλητο των Ταξικών Ανταγωνισμών) του Harry Cleaver, θεωρητικού του Αυτόνομου Μαρξισμού. Η μετάφραση αυτή επιλέχθηκε να γίνει από την Υποομάδα της Φάμπρικα Υφανέτ για την Κρίση, στα πλαίσια της θεωρητικής μας ενασχόλησης με το ζήτημα αυτό και της αναζήτησης θεωρητικών εργαλείων που θα μας βοηθήσουν, όχι μόνο να κατανοήσουμε τα αίτια της κρίσης αλλά και να εξετάσουμε πιθανούς τρόπους εξόδου από τον καπιταλισμό γενικότερα. Αυτό αποτελεί ένα από τα κομμάτια της θεωρητικής μας δουλειάς, αφού μελλοντικά θα υπάρξουν κι άλλες προσπάθειες κατάθεσης τέτοιων σκεπτικών που συμβάλουν στην εμβάθυνση της πολιτικής σκέψης, στην τόνωση της δύναμης των αγωνιζόμενων κομματιών και στην επινόηση νέων μορφών πάλης που θα θέτουν τον καπιταλισμό συνεχώς σε κρίση. <br> Ο Harry Cleaver, ως καθηγητής στο πανεπιστήμιο του Τέξας, έχει αναδείξει ζητήματα και αναπτύξει θεωρίες που στόχευαν πάντα στην υποστήριξη των αγώνων που εναντιώνονταν στην εκμετάλλευση, ιδιαίτερα εκείνων των αγώνων που είχαν χαρακτηριστικά υπέρβασης του καπιταλισμού. Η ερευνητική του ενασχόληση έχει ακολουθήσει τρεις αλληλένδετους άξονες: την πολιτική ανάγνωση της επικρατούσας θεωρίας της πολιτικής οικονομίας, ώστε να γίνει κατανοητός τόσο ο ιδεολογικός της όσο και ο στρατηγικός της ρόλος, την κριτική και την επεξεργασία της μαρξιστικής θεωρίας, ως θεωρίας του ταξικού ανταγωνισμού, καθώς και τη μελέτη των κοινωνικών συγκρούσεων στο σύγχρονο καπιταλισμό, που ωθούν την ανάπτυξή του, επισπεύδουν τις κρίσεις του και επιδιώκουν να προχωρήσουν πέρα από τα όριά του. <br> Η σκέψη του, όπως προαναφέραμε, ανήκει στο θεωρητικό ρεύμα του Αυτόνομου Μαρξισμού και βασίζεται στη θεωρία της αυτόνομης δύναμης των εργατών. Αφετηρία της ανάλυσής του είναι οι αγώνες που δίνουν οι ίδιοι οι εργάτες και η δύναμή τους να φέρνουν το καπιταλιστικό σύστημα σε κρίση, διαρρηγνύοντας τους μηχανισμούς του και εφευρίσκοντας νέες μορφές κοινωνικής οργάνωσης. Αντιθέτως, οι παραδοσιακοί μαρξιστές και κριτικοί θεωρητικοί επικεντρώνονταν κατά βάση στη μελέτη της δύναμης του κεφαλαίου και αντιλαμβάνονταν τους εργατικούς αγώνες ως αντίδραση στις επιθετικές κινήσεις του κεφαλαίου, καθοδηγούμενοι από μια εξωτερική ηγεσία που θα ήταν σε θέση να τους διαφωτίσει και να τους κινητοποιήσει. Σύμφωνα με τον Cleaver, η πολιτική σημασία του να τοποθετούμε τη δική μας δύναμη στο κέντρο του σκεπτικού μας σχετικά με τις ταξικές συγκρούσεις στον καπιταλισμό, έγκειται στην απλή αλήθεια ότι μόνο στη βάση της ακριβούς αποτίμησης της δικής μας δύναμης μπορούμε να συζητήσουμε με χρήσιμο τρόπο πάνω στο πώς θα προχωρήσουμε στο χτίσιμο αυτής της δύναμης. Γι’ αυτόν το λόγο επιλέξαμε κι εμείς να μεταφράσουμε αυτό το κείμενο: ακριβώς επειδή αναδεικνύει το δυναμισμό των ταξικών σχέσεων και αναγνωρίζει τις κινήσεις μας ως μια σημαντική δύναμη που μπορεί να υποδεικνύει τις κατευθύνσεις που θα πάρει η ιστορία. Επειδή ως θεωρία κρίσης συνιστά κι ένα εργαλείο αγώνα που σκοπό έχει να οξύνει τον ταξικό ανταγωνισμό. Η ανάλυση αυτή αποτελεί στην ουσία μια ενεργητική θέση –μια θέση μάχης– μέσα στην ταξική σύγκρουση και όχι μια εξύμνηση της παντοδυναμίας του κεφαλαίου, απέναντι στο οποίο εμείς κρατάμε πάντα μια παθητική αμυντική στάση. Αυτή η οπτική είναι ένας δυναμικός και αισιόδοξος τρόπος να ερμηνεύουμε την ιστορία, αφού μας εφοδιάζει με εργαλεία ώστε να είμαστε σε θέση να αποτιμούμε τις δυνάμεις μας, να κάνουμε κριτική στα μέσα του αγώνα μας και να επινοούμε καινούργια όταν χρειάζεται. <br> Στις θέσεις που ακολουθούν, ο Cleaver πέτυχε με ένα συμπυκνωμένο και εύστοχο λόγο να επανερμηνεύσει δομικούς όρους της μαρξιστικής θεωρίας και να επανατοποθετήσει τον «ενδοκαπιταλιστικό» ανταγωνισμό εκεί που του αρμόζει: εντός της ταξικής πάλης. Εξηγεί, δηλαδή, ότι ο ανταγωνισμός μεταξύ των ίδιων των καπιταλιστών σχετίζεται άμεσα με την σύγκρουση των διαφορετικών ταξικών δυνάμεων και ότι οι κινήσεις του κεφαλαίου βρίσκονται πάντα σε συνάρτηση με την έκβαση αυτής της σύγκρουσης. Υποστηρίζει ότι η κρίση είναι διαρκής, εξηγώντας ότι ο καπιταλισμός, ως σύστημα κυριαρχίας, αυτό που κάνει είναι να γεννά αναπόφευκτα ανταγωνιστικές προς αυτόν δυνάμεις τις οποίες προσπαθεί να αποφύγει χωρίς φυσικά να το καταφέρνει. Η γενικευμένη υποταγή της ανθρώπινης ζωής στην εργασία, δηλαδή η οργάνωση της κοινωνίας με βάση την αξία, περιορίζει την ανάπτυξή της. Οι άνθρωποι πάντα αγωνίζονταν, είτε για μια καλύτερη θέση μέσα στο πλαίσιο της καθολικής επιβολής της εργασίας, είτε για να ξεφύγουν από τα όρια που θέτει αυτή η επιβολή, διεκδικώντας λιγότερο εργασιακό χρόνο και περισσότερο χρόνο για αυτοαξιοποίηση. Το κεφάλαιο από την άλλη, πάντα προσπαθούσε να ξαναεσωτερικεύσει προς όφελος του αυτόν τον απελευθερωμένο και κερδισμένο από την εργατική τάξη χρόνο, αλλά όχι απαραίτητα ως καθαρή μορφή εργασίας αλλά και ως μορφή αναπαραγωγής της εργασιακής δύναμης. Έτσι ο ανταγωνισμός επεκτείνεται σε διάφορα πεδία της ζωής και δεν περιορίζεται μόνο στην εργασία. Είναι η καθολικότητα της πάλης που οδηγεί το κεφάλαιο σε καθολική κρίση και στη συνέχεια σε προσπάθειες ενσωμάτωσης των αντιθετικών δυνάμεων που το ίδιο γεννά. Μέσα από αυτή τη διαδικασία συσσώρευσης των ταξικών σχέσεων ο καπιταλισμός αντλεί δύναμη για να συνεχίσει να υπάρχει και είναι η διακοπή αυτής ακριβώς της διαδικασίας που θα σημάνει το τέλος του. <br> Η συμβολή του Harry Cleaver σε μια κριτική στο άτρωτο του καπιταλισμού μετά την πτώση της Σοβιετικής Ένωσης αλλά και στην ικανότητα της παραδοσιακής μαρξιστικής θεωρίας να εξηγήσει τη συνεχιζόμενη ευπάθεια του κεφαλαίου. <br> Πρόκειται για ένα τροποποιημένο σύνολο σημειώσεων που παρουσιάστηκε στο Rethinking Marxism Conference με τίτλο «Secular Crisis in Capitalism: Attempts at Theorization» στο Amherst της Μασαχουσέτης, στις 13 Νοεμβρίου το 1992.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Ταξικός αγώνας: από την Κρίση στην Έξοδο

Περίληψη

Οι τρεις πιο σημαντικοί κοινωνικοί θεσμοί της καπιταλιστικής κοινωνίας στους οποίους το κοινό εμφανίζεται σε διεφθαρμένη μορφή είναι η οικογένεια, η εταιρεία και το έθνος. Και οι τρεις θεσμοί κινητοποιούν και παρέχουν πρόσβαση στο κοινό, αλλά την ίδια στιγμή το περιορίζουν, το διαστρεβλώνουν και το παραμορφώνουν. Αυτοί οι θεσμοί αποτελούν τα κοινωνικά εδάφη στα οποία το πλήθος θα πρέπει να εργαστεί σε μία διαδικασία επιλογής, διαχωρίζοντας τις επωφελείς, δημιουργικές μορφές του κοινού από τις επιβλαβείς και διεφθαρμένες. Το πλήθος πρέπει να το σκάσει από την οικογένεια, την εταιρεία και το έθνος, αλλά την ίδια στιγμή να χτίσει πάνω στις υποσχέσεις του κοινού που κινητοποιούν. Ας κρατήσουμε κατά νου ότι το άνοιγμα και η επέκταση της πρόσβασης στο κοινό στα πλαίσια την βιοπολιτικής παραγωγής σημαίνει κατάληψη του ελέγχου των μέσων παραγωγής και αναπαραγωγής, που είναι η βάση για τη διαδικασία της αφαίρεσης από τον καπιταλισμό και της οικοδόμησης της αυτονομίας του πλήθους, και ότι αυτό το σχέδιο της εξόδου είναι το κύριο σχήμα του ταξικού αγώνα σήμερα. Οι αναγνώστες μας που έχουν μαχητική διάθεση ενδεχομένως να είναι απρόθυμοι να δεχτούν μία αντίληψη του ταξικού αγώνα ως εξόδου, διότι θα θεωρήσουν ότι δεν περιέχεται αρκετή πάλη-μάχη εντός της εξόδου. Να μην ανησυχούν. Ο Μωυσής έμαθε πολύ πριν ότι αυτοί στην εξουσία δεν θα μας αφήσουν να φύγουμε απλά χωρίς μάχη. Και το πιο σημαντικό, έξοδος δεν σημαίνει να φύγεις ως μία γυμνή ζωή, ξυπόλητος και άφραγκος. Όχι, χρειάζεται να πάρουμε ότι είναι δικό μας, το οποίο σημαίνει επανοικειοποίηση του κοινού (reappropriating the common) – τα αποτελέσματα της παρελθούσης εργασίας μας και τα μέσα της αυτόνομης παραγωγής και αναπαραγωγής του μέλλοντός μας. Αυτό είναι το πεδίο της μάχης.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Σχετικά με το νόημα των κοινών

Περίληψη

Πέρα από τις Αγορές και τα Κράτη: το commoning ως μια συλλογική πρακτική. Μια δημόσια συζήτηση των An Architektur με τον Massimo De Angelis και τον Σταύρο Σταυρίδη. Τα κοινά δεν είναι απλώς πόροι τους οποίους μοιραζόμαστε – για να αντιληφθούμε τα κοινά πρέπει να συμπεριλάβουμε τρία πράγματα την ίδια στιγμή. Πρώτα απο όλα τα κοινά περιλαμβάνουν κάποιου είδους κοινούς πόρους (pooled resources), (κοινές δεξαμενές ή κοινές πήγες ή κοινά αποθέματα), οι οποίες γίνονται αντιληπτές ως μη εμπορικά (non-commodified) μέσα για την εκπλήρωση των αναγκών των ανθρώπων. Δεύτερον, τα κοινά οπωσδήποτε δημιουργούνται και διατηρούνται απο κοινότητες (communities). Οι κοινότητες είναι σύνολα απο commoners, οι οποίοι μοιράζονται αυτές τις πήγες, τους κοινούς πόρους, και καθορίζουν οι ίδιοι και για αυτούς τους κανόνες σύμφωνα με τους οποίους παρέχεται πρόσβαση και χρήση στους κοινούς πόρους. Οι κοινότητες, ωστόσο, δεν είναι απαραίτητο να δεσμεύονται χωρικά σε μια τοποθεσία, μπορούν να λειτουργούν και σε διατοπικές σφαίρες. Επίσης δεν θα πρέπει να γίνονται αντιληπτές ως ομοιογενείς στα πολιτιστικά και στα υλικά χαρακτηριστικά τους. Επι πρόσθετα σε αυτά τα δυο στοιχεία – τους κοινούς πόρους και τις κοινότητες- το τρίτο και πιο σημαντικό στοιχείο για να αντιληφθούμε τα κοινά είναι το ρήμα «to common» (κοινωνώ, μοιράζομαι), πρόκειται για την κοινωνική διαδικασία η οποία δημιουργεί και αναπαράγει τα κοινά.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Σελίδα 2 από 5

ενότητες

τελευταίες μεταφράσεις

προς μετάφραση

Τα κείμενα με το προς μετάφραση είναι σε διαδικασία μετάφρασης